Alternō, một trong 6 doanh nghiệp khởi nghiệp Việt Nam tiêu biểu đã nhận tài trợ 350.000 USD tại Hội nghị P4G 2025 để phát triển công nghệ pin cát lưu trữ nhiệt. Startup sẽ hợp tác với các tổ chức quốc tế như ASSIST, JICA, và Temasek Foundation để triển khai giải pháp này rộng rãi tại Việt Nam.
Alternō là một trong 3 start-up chiến thắng tại Cuộc thi Thách thức Net Zero 2023 – cuộc thi tìm kiếm các giải pháp công nghệ chống biến đổi khí hậu, được tổ chức bởi Quỹ đầu tư Touchstone Partners và Temasek Foundation, phối hợp cùng Viện Nghiên cứu phát triển TP.HCM. Dự án cũng giành giải Innovation for Sustainable Growth (Đổi mới để tăng trưởng bền vững) tại Cuộc thi Startup Wheel 2023.
Câu chuyện về các nhà sáng lập Alternō
Ba nhà sáng lập của Alternō, bao gồm Nguyễn Quốc Nam, Hải Hồ và Kent Nguyễn, lần đầu gặp nhau tại sự kiện Day Zero của Antler vào năm 2022. Tất cả đều sinh năm 1985 và cùng chia sẻ niềm đam mê về vấn đề môi trường.
Sau khi đại dịch Covid-19 kết thúc, Hồ Việt Hải dành hơn một năm sống trên núi, hoàn toàn tự cung cấp về điện và nước sinh hoạt. Đây cũng là lúc anh nhận ra rằng việc sử dụng pin lithium để lưu trữ điện mặt trời không phải là giải pháp tối ưu. Dù pin lithium có thể cung cấp năng lượng cho các phương tiện như xe máy và ô tô điện, nhưng khi cần nhiệt năng cho các hoạt động như đun nước, nấu ăn thì nó không đủ hiệu quả. Khi chia sẻ lo lắng này với bạn mình là Kent Nguyễn, Hải nhận ra rằng vấn đề có thể được giải quyết bằng công nghệ pin cát. Kent, trong suốt thời gian dịch bệnh, đã nghiên cứu các giải pháp năng lượng bền vững và tình cờ biết đến pin cát. Khác với pin lithium, pin cát có thể lưu trữ nhiệt năng với chi phí thấp và phạm vi ứng dụng rất rộng lớn.
Vào tháng 11/2022, Hồ Việt Hải và Kent Nguyễn quyết định hợp tác để hiện thực hóa ý tưởng về pin cát và tham gia Chương trình Ươm tạo dành cho các nhà khởi nghiệp của Quỹ đầu tư Antler. Tại đây, họ đã gặp Nguyễn Quốc Nam và mời anh tham gia cùng.
Trong ba người sáng lập, Kent Nguyễn có tới 10 dự án khởi nghiệp trong suốt 20 năm qua, chủ yếu trong lĩnh vực phần mềm. Hải và Nam, mỗi người đều có nhiều kinh nghiệm trong các dự án khởi nghiệp công nghệ. Với những nền tảng đó, cả ba nhanh chóng xây dựng chiến lược phát triển dựa vào thị trường năng lượng tái tạo, với mục tiêu giảm phát thải carbon. Dự án đã gọi thành công vòng hạt giống trị giá 110.000 USD từ Quỹ Antler chỉ sau 10 tuần tham gia chương trình ươm tạo.
Trong suốt năm 2023, các nhà sáng lập của Alternō đã dồn rất nhiều công sức để triển khai dự án. Để đạt được thành công, họ đã thực hiện hàng trăm thí nghiệm để hoàn thiện sản phẩm, sao cho phù hợp với thực tế và có thể ứng dụng rộng rãi.
Sản phẩm pin cát Alternō
Về cấu tạo, pin cát Alternō là một thùng thép cách nhiệt, chứa đầy cát mịn bên trong. Phần lõi cát gồm những thanh thép được nối với nguồn điện bên ngoài để nung cát nóng đến 600 độ C, biến cát thành “kho nhiệt”. Ngoài ra, pin cát cũng được thiết kế đi kèm một con chip thông minh đặt trong lõi pin, cùng hàng loạt cảm biến xen giữa các lớp cát, từ đó gửi thông số về hoạt động của pin tới ứng dụng quản lý của start-up và người sử dụng. Đây là công nghệ độc quyền, đã được start-up đăng ký sở hữu trí tuệ tại Việt Nam và Mỹ.
Theo nhà đồng sáng lập Alternō, khác với pin lưu trữ điện, pin cát lưu trữ nhiệt, tận dụng khả năng của cát để duy trì mức nhiệt 600-1000°C từ 3 đến 6 tháng. Hệ thống hoạt động bằng cách dùng năng lượng mặt trời hoặc gió để làm nóng cát, sau đó lưu trữ trong bồn chuyên dụng. Trong mùa hè, các doanh nghiệp có thể tranh thủ giá điện lưới thấp hơn vào ban đêm để nạp đầy năng lượng vào pin cát.
Alternō tại Hội nghị Thượng đỉnh P4G 2025
Tham vọng vươn tầm quốc tế
Chưa đầy hai năm kể từ khi ra mắt, Alternō đã dần vươn ra thế giới, khẳng định mình trên các thị trường quốc tế. Bên cạnh khách hàng trong nước, startup này đã thành công thu hút đơn hàng từ Nhật Bản, Philippines và thậm chí là Kenya – một quốc gia châu Phi với ngành cà phê nổi bật.
“Ban đầu, rất ít người biết đến pin cát. Họ e ngại đầu tư vì chưa thấy được hiệu quả thực tế, nhờ có sự hỗ trợ từ chương trình “Hợp tác vì Tăng trưởng Xanh và Mục tiêu Toàn cầu 2030” P4G đã giúp Alternō có nguồn kinh phí để phát triển thiết bị thử nghiệm và đưa sản phẩm vào thử nghiệm thực tế tại các nhà máy. Khách hàng được trải nghiệm miễn phí và chỉ ký hợp đồng khi họ thật sự thấy hiệu quả” – Hồ Việt Hải chia sẻ về hành trình chinh phục khách hàng, từ trong nước đến quốc tế.
Một hệ thống pin cát của Alternō, bao gồm tấm năng lượng mặt trời và bồn lưu trữ nhiệt, có giá khoảng 30.000 USD. Ngoài việc cung cấp trọn gói, startup này còn cung cấp gói thuê pin với chi phí 300 USD/tháng cho hợp đồng 4 năm. Đặc biệt, với các giải pháp phục vụ nông nghiệp, một hệ thống có giá khoảng 500 triệu đồng. Điển hình là Ecovi Farm, một trang trại nông sản tại Khánh Hòa – nơi chưa có điện lưới quốc gia – đã lựa chọn phương án sử dụng nhiệt từ pin cát để phục vụ quá trình sấy xoài và dược liệu. Nguồn nhiệt này có thể được lưu trữ lâu dài, giúp duy trì quá trình sấy liên tục, không bị gián đoạn bởi thời tiết như khi phơi nắng, đồng thời không gây ô nhiễm như phương pháp sấy bằng than đá hay củi.
Hiện tại, đơn hàng lớn nhất mà Alternō nhận được lên tới 2 triệu USD, chủ yếu từ các công ty đa quốc gia và những tổ chức cam kết giảm phát thải carbon. Bên cạnh đó, một số hợp tác xã nông nghiệp và hộ gia đình cũng đã chung tay sử dụng sản phẩm này.
Sau giai đoạn nghiên cứu và hoàn thiện sản phẩm, Alternō đang hướng tới thị trường châu Á, châu Phi và châu Mỹ Latinh – những khu vực có nền nông nghiệp và công nghiệp chế biến phát triển nhưng vẫn phụ thuộc chủ yếu vào năng lượng hóa thạch.
“Mục tiêu của tôi khi phát triển pin cát không chỉ là mang lại một giải pháp hiệu quả cho ngành công nghiệp nhẹ và nông nghiệp tại Việt Nam mà còn hướng đến một tương lai bền vững cho các quốc gia đang phát triển,” Hồ Việt Hải chia sẻ với niềm tin vững chắc vào sứ mệnh của mình./.
Đ.T (Tổng hợp)
